Ekim Ayında Ne Ekilir? Sonbahar Ekim ve Dikim Rehberi

Ekim ayında ne ekilir sorusu, sonbaharda bahçenin boş kalmasını istemeyenlerin en çok sorduğu sorulardan biridir. Ekim, birçok bölgede yaz sebzelerinin hasadının bittiği, toprağın hâlâ sıcak olduğu ve yağmurların başladığı ideal bir ekim dönemidir. Bu ay ektiğiniz kışlık sebzeler soğuklar gelmeden kök salar, kış boyunca yavaş yavaş büyür ve ilkbaharda ilk taze hasadı verir. Bu rehberde bahçede ve balkonda Ekim ayında ekilecekleri ve yapılacak işleri anlatıyoruz.

Ekim ayının avantajı

• Toprak sıcaklığı: Hava serinlese de toprak yazdan kalan ısıyı korur; tohumlar hızlı çimlenir.
• Doğal sulama: Sonbahar yağmurları sulama ihtiyacını azaltır.
• Daha az zararlı: Serinleyen havayla birlikte zararlı baskısı düşer.
• Kök gelişimi: Kışa kadar güçlü bir kök sistemi oluşturan bitkiler soğuğa daha dayanıklı olur.

Ekim ayında ekilebilecek sebzeler

Soğuk iç bölgelerde ekimleri Ekim'in ilk yarısında tamamlamak, bitkilerin ilk donlardan önce yeterince güçlenmesini sağlar. Kıyı bölgelerinde ise ekimler Kasım boyunca devam edebilir.

Balkonda kışlık sebze

Balkonunuz varsa kış aylarında da taze yeşillik toplamak mümkündür.

• Ispanak, roka, tere ve marul 15–20 cm derinliğindeki balkon saksılarında rahatça yetişir.
• Saksıları rüzgârdan korunan, en çok ışık alan köşeye yerleştirin.
• Sebze toprağı ya da solucan gübresiyle zenginleştirilmiş bir saksı toprağı kullanın.
• Roka ve tere gibi hızlı büyüyenleri iki üç haftada bir yeniden ekerek sürekli hasat alabilirsiniz.

Evde hızlı yeşillik için bir başka seçenek mikro yeşilliklerdir; ayrıntılar için mikro yeşillik yazımıza bakabilirsiniz.

Sarımsak nasıl dikilir?

Sarımsak, Ekim ayının en kolay ve en keyifli ekimlerinden biridir.

1. Sağlıklı ve iri bir baş sarımsağı dişlerine ayırın; dişlerin kabuğunu soymayın.
2. Dişleri sivri ucu yukarıda kalacak şekilde 4–5 cm derinliğe, 10–15 cm arayla dikin.
3. Toprağı süzek tutun; sarımsak ıslak toprakta çürür.
4. Kışın fazla bakım gerektirmez; ilkbaharda düzenli sulama ve yabani ot temizliği yeterlidir.
5. Yapraklar yaz başında sararmaya başladığında hasat zamanı gelmiştir.

Çiçek soğanları

Ekim, ilkbaharda açacak soğanlı çiçeklerin dikim zamanının başlangıcıdır. Nergis ve muskari Ekim'de, sümbül Ekim sonu ile Kasım başında, laleler ise toprak biraz daha soğuduktan sonra Ekim sonu ile Kasım arasında dikilir. Dikim derinliği ve saksıda katmanlı dikim için lale soğanı dikimi yazımıza göz atabilirsiniz.

Ekim ayında bahçede yapılacak diğer işler

• Yaz sebzelerini temizleyin: Domates, biber ve patlıcan gibi bitkilerin son hasadını yapıp bitki artıklarını temizleyin. Hastalıklı bitkileri komposta atmayın.
• Toprağı zenginleştirin: Boşalan tarhlara kompost ya da solucan gübresi serip toprağa karıştırın.
• Tohum toplayın: Ata tohumu sebzelerinizin ve çiçeklerinizin tohumlarını toplayıp kurutarak saklayın.
• Hassas bitkileri hazırlayın: Gece sıcaklıkları düştükçe fesleğen, sardunya ve tropik bitkileri içeri almaya hazırlanın. Ayrıntılar için saksı bitkilerini kışa hazırlama yazımıza bakabilirsiniz.
• Çim alanları güçlendirin: Sonbahar çim gübrelemesi ve havalandırma için uygun dönemdir.

Ekim ayında sulama

Sonbahar yağmurları başlasa da her yağmur toprağı derinlemesine ıslatmaz. Yeni ekilen tohumların çimlenmesi için toprağın üst kısmı sürekli hafif nemli kalmalıdır. Yağmur yağmayan günlerde ince uçlu bir sulama başlığıyla tohumları dağıtmadan sulayın. Saksılarda ise toprağın nemini kontrol ederek sulamaya devam edin.

Sık yapılan hatalar

• Geç ekim: Soğuk bölgelerde Ekim sonuna bırakılan ekimler, bitkiler güçlenmeden donla karşılaşabilir.
• Çok derin ekim: Küçük tohumlar (roka, tere, marul) toprağa çok derin gömülürse çimlenemez; yüzeye yakın ekin.
• Islak toprakta sarımsak ve soğan: Süzek olmayan topraklarda çürür.
• Gölgede kışlık sebze: Kış ışığında gölgede kalan saksılarda büyüme neredeyse durur.

Sonuç

Ekim ayında ne ekilir sorusunun cevabı sanıldığından çok daha uzundur. Ispanaktan sarımsağa, rokadan çiçek soğanlarına kadar bu ay yapacağınız ekimler, kış boyunca bahçenizi ve balkonunuzu yeşil tutar ve ilkbaharda size erken bir hasat sunar. Bir sonraki ayın işleri için Kasım ayında bahçede yazımıza göz atabilirsiniz.