Kasımpatı Bakımı: Sonbaharın Son Çiçeklerini Uzun Süre Açık Tutmak
Kasım ayında bahçelerin ve balkonların son rengi olan kasımpatı, doğru bakıldığında haftalarca çiçekli kalır ve yıllarca yeniden açar. Çiçeklenme sırasında ve sonrasında bakımını anlatıyoruz.

Fotoğraf: W.carter · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Kasımpatı (krizantem), gün kısaldıkça çiçek açan bir sonbahar bitkisidir. Bol ışık, serin bir ortam ve toprağı düzenli nemli tutan ama su biriktirmeyen sulama ister. Çiçekler bittikten sonra saplar toprağa yakın kesilir; bitki bahçede malçla, saksıda serin ve aydınlık bir yerde kışlatılır. İlkbaharda çelikle ya da bölerek kolayca çoğaltılır.
Kasımpatı, adını açtığı aydan alan ve sonbaharın sonunda bahçelere, balkonlara ve mezarlıklara son rengi taşıyan çiçektir. Sarıdan bordoya, beyazdan mora uzanan renkleri ve küçük papatyalardan iri ponponlara kadar çeşit çeşit formlarıyla, diğer çiçeklerin çoktan solduğu günlerde bile canlılığını korur. Pek çok kişi kasımpatını bir mevsimlik süs bitkisi olarak görüp çiçekleri bittiğinde atar; oysa doğru bakıldığında yıllarca yaşayan ve her sonbahar yeniden çiçek açan çok yıllık bir bitkidir. Bu yazıda çiçeklenme döneminde kasımpatını nasıl uzun süre açık tutacağınızı, çiçekler bittikten sonra ne yapacağınızı ve bitkiyi gelecek yıla nasıl hazırlayacağınızı anlatıyoruz.
Kasımpatını tanıyalım
Kasımpatı (Chrysanthemum), papatyagiller ailesinden, Doğu Asya kökenli çok yıllık bir bitkidir. Krizantem adıyla da bilinir. Yüzyıllardır Çin ve Japonya'da yetiştirilen bu bitkinin bugün binlerce çeşidi vardır.
Kasımpatının en önemli özelliği, kısa gün bitkisi olmasıdır: gecelerin uzadığı, gündüzlerin kısaldığı sonbahar aylarında çiçek tomurcuğu oluşturur. Bu yüzden doğal olarak eylül sonundan kasım sonuna kadar çiçek açar. Seralarda ışık süresi ayarlanarak yıl boyunca çiçeklendirilir; marketlerde farklı mevsimlerde gördüğümüz kasımpatıları bu şekilde yetiştirilmiştir.
Çiçeklenme döneminde bakım
Işık: Çiçeklenme süresince bitkiyi bol ışık alan bir yerde tutun. Dışarıda güneşli ya da yarı gölge bir köşe, içeride ise en aydınlık pencere önü idealdir.
Serinlik: Kasımpatı serin havayı sever. Çiçekler 10–18 °C'de çok daha uzun süre dayanır. Sıcak bir salonda, özellikle kalorifer yakınında, çiçekler birkaç gün içinde solar. Bu yüzden içeri alınan kasımpatılarını evin en serin ve aydınlık köşesine yerleştirin; mümkünse balkonda ya da kapı önünde tutun.
Sulama: Kasımpatı susuzluğa hassastır; toprağı tamamen kuruyan bitki hemen sarkar ve tomurcuklarını dökebilir. Toprağın üst kısmı kuruduğunda saksının altından su akana kadar sulayın ve tabakta biriken suyu boşaltın. Marketten alınan kasımpatıları genellikle küçük ve sıkışık saksılarda satılır; bu saksılar çok çabuk kurur ve sık kontrol gerektirir. Sulama sırasında çiçekleri ve yaprakları ıslatmamaya dikkat edin; ıslak çiçekler kurşuni küfe yatkındır.
Solan çiçekleri temizleyin: Solan çiçekleri düzenli olarak koparmak, bitkinin düzgün görünmesini sağlar ve kalan tomurcukların açılmasını destekler.
Toprak ve gübreleme
Kasımpatı, organik maddece zengin, nemi tutan ama süzek bir toprak ister. Satın aldığınız bitkiyi uzun süre yaşatmak istiyorsanız, çiçeklenme bittikten sonra ya da ilkbaharda bir boy büyük saksıya taze toprakla dikebilirsiniz.
İlkbahar ve yaz aylarında, büyüme döneminde iki üç haftada bir çiçekli bitkiler için hazırlanmış sıvı bir besin vermek, sonbaharda bol çiçek için güçlü bir bitki yetiştirmenizi sağlar. Çiçeklenme sırasında gübrelemeye devam etmek gerekmez; tomurcuklar açılmaya başladığında gübreleme kesilir.
Çiçekler bittikten sonra
Çiçeklenme sona erdiğinde kasımpatını atmak yerine gelecek yıl için saklayabilirsiniz. Solmuş çiçekleri ve sapları toprağa yakın, 10–15 cm kalacak şekilde kesin. Bitkinin dibinde yeni küçük sürgünler görünüyorsa bu, kasımpatının sağlıklı olduğunu gösterir.
Bahçede: Bahçeye dikili kasımpatılarının çoğu kışa dayanıklıdır. Saplar kesildikten sonra bitkinin dibine kalın bir malç tabakası serin; bu, kökleri dondan ve kış yağmurlarının fazla nemi nedeniyle oluşabilecek çürümeden korur. Su biriken yerlerde kasımpatı kışın kolayca çürür; bu yüzden süzek bir yer seçmek önemlidir. Kışa hazırlıkta malçın faydaları için kış öncesi bahçe temizliği ve malçlama yazımıza göz atabilirsiniz.
Saksıda: Saksıdaki kasımpatı köklerinin donmasını önlemek için saksıyı serin ama donmayan, aydınlık bir yere, örneğin kapalı bir balkona ya da ısıtılmayan bir odaya alın. Kış boyunca toprağı yalnızca hafif nemli tutun; çok az su yeterlidir. İlkbaharda yeni sürgünler başladığında saksıyı yeniden dışarı çıkarın.
İlkbahar ve yaz bakımı
İlkbaharda yeni sürgünler 10–15 cm olduğunda uçlarını koparmak, bitkinin dallanmasını ve toplu bir form almasını sağlar. Bu işlemi temmuz ortasına kadar birkaç kez tekrarlayabilirsiniz. Daha sonra uç alma yapılırsa, sonbaharda açacak çiçek tomurcukları da kesilmiş olur.
Yaz aylarında bitkiyi güneşli bir yerde tutun, düzenli sulayın ve gübreleyin. Sonbaharda günler kısalmaya başladığında tomurcuklar oluşur ve kasım ayında bitkiniz yeniden çiçek açar.
Mezar ve kapı önü için kasımpatı
Kasımpatı, sonbaharda mezar süslemelerinde ve kapı önlerinde en çok tercih edilen çiçeklerdendir. Bu amaçla kullanılacak bitkileri seçerken tomurcuklarının bir kısmı henüz açılmamış olanları tercih edin; böylece çiçeklenme süresi daha uzun olur. Mezarlara dikilen kasımpatıları kış boyunca yağmur suyuyla yetinebilir; ama uzun kurak dönemlerde ara sıra sulanmalıdır. Toprağın sıkışık ve fakir olduğu mezarlarda, dikim sırasında toprağa biraz organik madde eklemek bitkinin yerleşmesini kolaylaştırır. Mezar bakımı ve uygun toprak seçimi için mezar bakımı ve mezar toprağı yazımıza göz atabilirsiniz.
Çoğaltma
Kasımpatı kolayca çoğaltılabilir. İlkbaharda bitkinin dibinden çıkan sürgünlerden 8–10 cm uzunluğunda çelikler alıp alt yapraklarını temizleyerek nemli bir toprağa dikin; birkaç hafta içinde köklenirler. Yaşlanıp büyüyen bitkileri ise ilkbaharda kök kısmından bölerek birkaç yeni bitki elde edebilirsiniz.
Hastalık ve zararlılar
Kasımpatında en sık görülen sorunlar külleme, pas, kurşuni küf ve yaprak bitidir. Sık dikilmiş, havasız ve yaprakları ıslak kalan bitkilerde mantar hastalıkları kolaylaşır. Bitkiler arasında hava geçecek kadar boşluk bırakmak, dipten sulamak ve hastalıklı yaprakları temizlemek en etkili önlemlerdir. Gerekirse mantar hastalıklarına karşı bitkiler için geliştirilmiş koruyucu spreyler etiket talimatına uygun kullanılabilir.
Gri ve tozlu küf belirtileri için kurşuni küf yazımıza, yapraklardaki beyaz tabaka için külleme hastalığı yazımıza bakabilirsiniz.
Kasımpatı, sonbaharın sonunda bahçenize ve balkonunuza renk taşıyan sadık bir dosttur. Serin bir köşe, düzenli su ve çiçeklerden sonra biraz ilgiyle, her kasım ayında sizi yeniden çiçekleriyle karşılayacaktır. Sonbaharda dikilebilecek diğer çiçekler için sonbaharda dikilecek çiçekler yazımıza göz atabilirsiniz.
Bu Yazıyla İlgili Ürünler
HasTürk Mağaza'da
Sık Sorulan Sorular
Kasımpatı çiçekleri ne kadar süre açık kalır?
Serin ve aydınlık bir yerde, düzenli sulamayla çiçekler 4–6 hafta açık kalabilir. Sıcak bir salonda ve kalorifer yakınında ise birkaç gün içinde solar.
Kasımpatı çiçekleri bitince ne yapılır?
Saplar toprağa yakın, 10–15 cm kalacak şekilde kesilir. Bahçede dibine malç serilir; saksıdaki bitkiler serin ama donmayan, aydınlık bir yerde az suyla kışlatılır ve ilkbaharda yeniden dışarı çıkarılır.
Kasımpatı her yıl açar mı?
Evet, kasımpatı çok yıllık bir bitkidir. Doğru kışlatılıp ilkbahar ve yaz boyunca bakımı yapılırsa her sonbahar yeniden çiçek açar.
Kasımpatı nasıl çoğaltılır?
İlkbaharda dipten çıkan sürgünlerden alınan 8–10 cm'lik çelikler nemli toprakta birkaç hafta içinde köklenir. Büyüyen bitkiler ilkbaharda kökten bölünerek de çoğaltılabilir.









Yorumlar 0
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.