İçeriğe geç
Ana Sayfa › Çiçekler › Amarilis Bakımı: Soğandan Dev Çiçeklere ve Her Yıl Yeniden Açtırma
Çiçekler

Amarilis Bakımı: Soğandan Dev Çiçeklere ve Her Yıl Yeniden Açtırma

Amarilis, kışın en gösterişli saksı çiçeklerinden biridir. Doğru dikilen soğan 6–8 hafta içinde dev çiçekler açar; çiçek sonrası doğru bakım ve kısa bir dinlenmeyle aynı soğan yıllarca yeniden çiçeklenir.

HÇ
· 5 dk okuma
Kırmızı iri çiçekli amarilis

Fotoğraf: Sridhar Rao · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Kısaca

Amarilis bakımı için soğan, üçte biri toprak üstünde kalacak şekilde soğandan 2–3 cm geniş bir saksıya dikilir. İlk filiz görülene kadar az, sonra düzenli sulanır; 6–8 haftada çiçek açar. Çiçek sonrası yapraklar bırakılır ve bitki yaz boyunca beslenir. Sonbaharda 8–10 haftalık serin ve kuru bir dinlenme verilirse yeniden çiçek açar.

Amarilis bakımı, kış aylarında evde en büyük çiçekleri görmek isteyenler için öğrenmeye değer bir konudur. Amarilis olarak bilinen bitki aslında Güney Amerika kökenli Hippeastrum cinsidir. İri bir soğandan çıkan kalın bir sapın ucunda, 15–20 cm çapa ulaşabilen kırmızı, beyaz, pembe ya da çizgili dört-altı çiçek açar. Yılbaşı ve kış aylarında çok sevilen bu bitki, çoğu zaman çiçekleri bittikten sonra atılır. Oysa doğru bakımla aynı soğan yıllarca, her yıl daha da büyüyerek çiçek açar. Bu yazıda amarilisin dikiminden yeniden çiçeklendirilmesine kadar bütün aşamaları anlatıyoruz.

Soğan seçimi

  • Boyut: Soğanın çapı ne kadar büyükse çiçek sapı ve çiçek sayısı o kadar fazladır. 26–30 cm çevreli soğanlar genellikle iki çiçek sapı verir.
  • Sertlik: Soğan sert, dolgun ve ağır olmalıdır.
  • Kökler: Tabanında sağlıklı, beyaz ya da açık renkli kökler bulunmalıdır. Kuru ve kopuk kökler sorun değildir, ama çürümüş ve yumuşak kökler kötü işarettir.
  • Küf ve yara: Yumuşak, küflü ya da kırmızımsı derin lekeli soğanları kullanmayın.

Saksı ve toprak

Amarilis biraz dar saksıda daha iyi çiçek açar. Soğanın her yanında 2–3 cm boşluk kalacak bir saksı yeterlidir. Saksının ağır ve sağlam olması önemlidir; çiçek sapı uzun ve ağır olduğu için hafif saksılar devrilebilir. Drenaj deliği mutlaka bulunmalıdır.

Toprak hafif, süzek ve besince orta düzeyde olmalıdır. İyi bir çiçek toprağına bir avuç perlit eklemek drenajı artırır.

Amarilis bakımı: dikim adımları

  1. Kökleri canlandırın: Dikimden önce soğanın köklerini birkaç saat ılık suda bekletin. Soğanın kendisini suya batırmayın.
  2. Toprağı hazırlayın: Saksının dibine bir kat toprak koyun.
  3. Yerleştirin: Soğanı, üçte biri ya da yarısı toprak üstünde kalacak şekilde yerleştirin. Soğanın boynu ve omuzları toprağa gömülmemelidir; gömülen soğan çürüyebilir.
  4. Doldurun ve bastırın: Kökler arasındaki boşlukları toprakla doldurup hafifçe bastırın.
  5. İlk sulama: Bir kez hafifçe sulayın.

Filizlenmeden çiçeğe

  • Konum: Ilık (18–22 °C) ve aydınlık bir yer. Doğrudan güneş sorun değildir.
  • Sulama: İlk filiz görülene kadar çok az su verin; toprak sadece hafif nemli kalsın. Filiz göründükten sonra toprak üstten kuruyunca düzenli sulayın.
  • Döndürme: Çiçek sapı ışığa doğru eğilir. Saksıyı birkaç günde bir çevirmek sapın düz büyümesini sağlar.
  • Destek: Uzun saplarda ince bir çubukla destek verilebilir.
  • Süre: Dikimden çiçeklenmeye genellikle 6–8 hafta geçer.

Çiçekler açtığında bitkiyi biraz daha serin (15–18 °C) bir yere almak çiçeklerin daha uzun süre açık kalmasını sağlar.

Çiçek sonrası bakım

Amarilisin yeniden çiçek açıp açmayacağı, çiçeklenmeden sonraki aylarda belirlenir:

  1. Çiçek sapını kesin: Çiçekler solunca sapı, soğanın 3–5 cm üstünden kesin. Sap yeşilken kesmeyin; sararınca kesmek daha iyidir.
  2. Yaprakları bırakın: Yapraklar soğanın gelecek yılki çiçeği için besin üretir. Asla kesmeyin.
  3. Besleyin: İlkbahar ve yaz boyunca 2–3 haftada bir çiçekli bitkiler için sıvı besin verin.
  4. Güneşe çıkarın: Son donlar geçince saksıyı balkona ya da bahçeye, sabah güneşi alan bir yere çıkarın.
  5. Düzenli sulayın: Yaz boyunca toprak üstten kuruyunca sulayın.

Dinlenme dönemi ve yeniden çiçek açtırma

Amarilis yeniden çiçek açmak için kısa bir dinlenme dönemine ihtiyaç duyar:

  1. Eylül sonu: Sulamayı ve gübrelemeyi kesin. Saksıyı serin (10–15 °C), kuru ve loş bir yere alın.
  2. Yaprak dökümü: Yapraklar yavaş yavaş sararır. Tamamen kuruyunca soğan boynunun üstünden kesin.
  3. Dinlenme: Soğanı saksısında 8–10 hafta hiç sulamadan dinlendirin.
  4. Uyandırma: Dinlenme sonunda üst 2–3 cm toprağı taze toprakla değiştirin ya da gerekiyorsa saksı değişimi yapın. Saksıyı ılık ve aydınlık bir yere alıp hafifçe sulayın.
  5. Çiçeklenme: 6–8 hafta içinde yeni çiçek sapı çıkar.

Yılbaşında çiçek istiyorsanız dinlenmeyi ağustos sonunda başlatıp ekim sonunda uyandırmanız gerekir.

Saksı değişimi

Amarilis 3–4 yılda bir saksı değiştirmek ister. Değişimi dinlenme sonunda, uyandırmadan önce yapın. Soğanın çevresinde oluşan yavru soğanlar ayrılarak ayrı saksılara dikilebilir; bu yavrular 2–3 yıl içinde çiçek açacak büyüklüğe ulaşır. Saksı değişiminin genel adımları için saksı değiştirme rehberi yazımıza bakabilirsiniz.

Sık karşılaşılan sorunlar

SorunNedenÇözüm
Sadece yaprak çıkıyor, çiçek yokDinlenme verilmedi ya da yaz bakımı yetersizYazın besleyin, sonbaharda dinlendirin
Soğan yumuşak, kötü kokuluAşırı su, gömülü soğanSulamayı azaltın, soğanın üst kısmını açıkta bırakın
Çiçek sapı çok uzun ve eğikYetersiz ışıkDaha aydınlık yer, saksıyı döndürün
Soğanda kırmızı lekelerKırmızı leke hastalığı (Stagonospora)Lekeli dış kabukları temizleyin, kuru tutun
Çiçekler kısa ömürlüSıcak odaÇiçeklenmede daha serin yer

Amarilisi suda ya da çakılda açtırmak

Amarilis soğanı, içinde çiçeğin taslağını hazır taşıdığı için toprak olmadan da bir kez çiçek açabilir. Soğanı, tabanı suya değmeyecek şekilde çakıl ya da cam taşlarla dolu bir kaba yerleştirip yalnızca köklerin suya ulaşmasını sağlarsanız birkaç hafta içinde çiçek sapı çıkar. Bu yöntem dekoratif bir görüntü sunar, ama soğan bu sürede beslenemediği için zayıflar. Soğanı ertesi yıl yeniden çiçeklendirmek istiyorsanız çiçekler bittikten sonra toprağa dikmeniz ve yaz boyunca beslemeniz gerekir.

Mumlu amarilis soğanları

Son yıllarda dışı renkli mumla kaplanmış amarilis soğanları sıkça satılıyor. Bu soğanlar hiç sulanmadan, yalnızca içlerindeki besinle bir kez çiçek açar. Mum, köklerin çıkmasını ve soğanın su almasını engellediği için ertesi yıl için bir beklenti olmamalıdır. Uzun ömürlü bir amarilis istiyorsanız çıplak, köklü soğan alıp toprağa dikmek her zaman daha iyi bir seçimdir. Diğer kış soğanlılarının dikimi için soğanlı çiçek dikimi yazımıza göz atabilirsiniz.

Güvenlik notu

Amarilis soğanı ve bitkinin diğer kısımları kedi ve köpekler için zehirlidir. Evcil hayvanların ve çocukların ulaşamayacağı yerlerde tutun.

Amarilis bakımı, birkaç basit kurala uyulduğunda yıllarca süren bir keyfe dönüşür: soğanın üstünü açıkta bırakmak, çiçek sonrası yaprakları korumak ve sonbaharda dinlendirmek. Kışın evde çiçek açan diğer soğanlılar için suda sümbül yetiştirme yazımıza da göz atabilirsiniz.

Bu Yazıyla İlgili Ürünler

HasTürk Mağaza'da

Mağazaya Git
HG Çiçek ToprağıHG Çiçek Toprağı249 TL
Florist Çiçekli Bitkiler Sıvı Konsantre Bitki BesiniFlorist Çiçekli Bitkiler Sıvı Konsantre Bitki Besini390 TL
Dev Kıvırcık Marul Fidesi – Erkenci, İri Baş, 12 AdetDev Kıvırcık Marul Fidesi – Erkenci, İri Baş, 12 Adet371 TL
Genel Saksı Toprağı (Solucan Gübreli Özel Karışım)Genel Saksı Toprağı (Solucan Gübreli Özel Karışım)249 TL

Sık Sorulan Sorular

Amarilis kaç haftada çiçek açar?

Soğan dikildikten ya da dinlenmeden uyandırıldıktan sonra genellikle 6–8 hafta içinde çiçek açar.

Amarilis soğanı toprağa tamamen gömülür mü?

Gömülmez. Soğanın üçte biri ya da yarısı toprak üstünde kalmalıdır; gömülen soğan çürüyebilir.

Amarilis çiçekten sonra ne yapılır?

Çiçek sapı kesilir, yapraklar bırakılır. Bitki yaz boyunca beslenip güneşte tutulur, sonbaharda 8–10 hafta dinlendirilir.

Amarilis neden çiçek açmıyor?

En sık neden dinlenme dönemi verilmemesi ya da çiçek sonrası yaprakların kesilip bitkinin beslenmemesidir.

HÇ
HasTürk Gübre Ekibi

Sorunuz varsa yorumlara yazın ya da topluluğa sorun.

Yazar hakkında bilgi edinin

Yorumlar 0

Yorum yapmak için üye girişi gerekir. İlk yorumlarınız kısa bir kontrolden sonra yayınlanır.Giriş Yap / Üye Ol

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.

Benzer Yazılar

Tümü