Dikondra: Biçim İstemeyen, Basılmaya Dayanıklı Çim Alternatifi
Küçük, yuvarlak yapraklarıyla yeşil bir halı oluşturan dikondra, biçim istemeyen ve gölgeye toleranslı bir yer örtücüdür. Hangi bahçeler için uygun olduğunu ve nasıl yetiştirileceğini anlatıyoruz.

Fotoğraf: Krzysztof Ziarnek, Kenraiz · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Dikondra, küçük böbrek biçimli yapraklarıyla toprağı sık bir halı gibi örten, yerde sürünerek yayılan bir yer örtücü bitkidir. Biçim gerektirmez, yarı gölgeye toleranslıdır ve ılıman iklimlerde kışın yeşil kalır. Tohumu toprak sıcaklığının 15 °C'nin üzerinde olduğu ilkbahar ve erken sonbaharda ekilir; yoğun basılan oyun alanları için ise çim daha uygundur.
Dikondra, son yıllarda bahçe sahiplerinin "biçmek zorunda olmadığım bir çim var mı?" sorusuna verilen en popüler cevaplardan biri hâline geldi. Küçük, yuvarlak ve parlak yapraklarıyla toprağı sık bir yeşil halı gibi örten bu bitki, çok kısa boylu kaldığı için biçim gerektirmez, yarı gölgeye toleranslıdır ve ılıman bölgelerde kış boyunca yeşil kalır. Ancak dikondra her bahçeye uygun değildir; çimden farklı ihtiyaçları ve sınırları vardır. Bu yazıda dikondranın ne olduğunu, nasıl ekileceğini ve bakılacağını, çimle hangi açılardan farklı olduğunu ve hangi bahçeler için doğru bir seçim olduğunu anlatıyoruz.
Dikondra nedir?
Dikondra (Dichondra repens), sarmaşıkgiller ailesinden, yerde sürünerek yayılan çok yıllık bir bitkidir. Gövdeleri toprak yüzeyinde ilerler ve boğumlarından kök salar; böylece kısa sürede sık bir örtü oluşturur. Yaprakları 1–2 cm çapında, böbrek ya da para biçimlidir. Boyu genellikle 3–5 cm'yi geçmez; güneşte daha kısa, gölgede biraz daha uzun kalır.
Bahçelerde yer örtücü olarak kullanılan yeşil yapraklı türün yanı sıra, sarkan saksılarda ve balkonlarda kullanılan gümüş yapraklı bir türü (Dichondra argentea) de vardır. Bu yazıda yer örtücü olarak kullanılan yeşil dikondrayı anlatıyoruz.
Dikondra ile çim arasındaki farklar
| Özellik | Dikondra | Çim |
|---|---|---|
| Biçim | Gerekmez | Düzenli biçim gerekir |
| Basılmaya dayanıklılık | Orta; yoğun trafiğe uygun değil | Yüksek |
| Gölge toleransı | Yarı gölgede iyi | Türe göre değişir |
| Soğuğa dayanıklılık | Hafif donlara dayanır, sert kışta zarar görür | Serin iklim çimleri soğuğa dayanıklıdır |
| Su ihtiyacı | Orta–yüksek | Orta–yüksek |
| Görünüm | Yuvarlak yapraklı, halı gibi | İnce yapraklı |
| Kurulum | Tohum ya da hazır kalıp | Tohum ya da rulo |
Çimin ekimi ve türleri hakkında bilgi için çim tohumu çeşitleri, gölgeli alanlar için ise gölgeye dayanıklı çim yazılarımıza göz atabilirsiniz.
Hangi bahçeler için uygundur?
Bu yer örtücü şu durumlarda iyi bir seçimdir:
- Az basılan, daha çok görsel amaçlı yeşil alanlar
- Ağaç altları ve yarı gölgeli köşeler
- Basamak taşları ve patika aralarındaki boşluklar
- Biçme makinesinin girmekte zorlandığı küçük, girintili alanlar
- Kışı ılık geçen Ege, Akdeniz ve Marmara kıyı bahçeleri
Şu durumlarda ise çim daha doğru bir tercihtir:
- Çocukların sürekli oynadığı, futbol oynanan alanlar
- Köpeklerin koştuğu bahçeler
- Kışı sert geçen, uzun süre karla kaplı kalan bölgeler
Dikondra ne zaman ekilir?
Dikondra tohumu çimlenmek için sıcak bir toprak ister; toprak sıcaklığı 15 °C'nin üzerinde olmalıdır. Bu yüzden en uygun ekim zamanları:
- İlkbahar: Nisan–mayıs (son donlardan sonra)
- Erken sonbahar: Eylül (ılıman bölgelerde ekim başına kadar)
Kasım ayı, dikondra ekimi için genellikle geçtir; tohumlar soğuk toprakta çimlenmekte zorlanır ve genç fideler kışa zayıf girer. Bu dönem, ilkbahar ekimi için alanı hazırlamak ve planlamak için uygundur. Hazır bu bitki kalıpları ise ılıman bölgelerde sonbahar boyunca serilebilir.
Toprak hazırlığı ve ekim
- Temizlik: Alanı yabani otlardan, özellikle ayrık gibi çok yıllık otlardan iyice temizleyin. Bu yer örtücü genç dönemde otlarla rekabet edemez.
- Toprak: 10–15 cm derinliğe kadar gevşetin, taşları ayıklayın. Dikondra süzek ve organik maddece zengin toprakları sever; ağır topraklara kompost karıştırın.
- Düzleme: Yüzeyi tırmıkla düzleyin, hafifçe bastırın.
- Ekim: Tohum çok küçük olduğu için ince kumla karıştırarak eşit şekilde serpin. Metrekareye genellikle 5–10 gram tohum yeterlidir.
- Örtme: Tohumların üzerine yalnızca ince bir tabaka, birkaç milimetre kalınlığında kapama toprağı serin.
- Sulama: Çimlenme süresince yüzeyi sürekli nemli tutun. Uygun sıcaklıkta tohumlar 7–14 günde çimlenir.
İlk aylarda örtü seyrek görünebilir; bitki yayılarak boşlukları doldurur. Tamamen kapanması birkaç ay sürebilir.
Bakım
Sulama: Bu bitki kuraklığı sevmez; sıcak yaz aylarında düzenli sulama gerekir. Seyrek ama derin sulama, köklerin derine inmesini sağlar. Kışın yağışlar genellikle yeterlidir.
Gübreleme: İlkbahar ve yaz başında dengeli bir besleme, örtünün sık ve koyu yeşil kalmasını sağlar. Aşırı azot ise yaprakların büyümesine ve örtünün yükselmesine yol açar.
Biçim: Gerekmez. Güneşli alanlarda doğal olarak çok kısa kalır. Gölgede uzarsa, makineyi en yüksek ayarda kullanarak yılda bir iki kez hafifçe düzeltebilirsiniz.
Kenar sınırlama: Dikondra sürünerek yayıldığı için çiçek tarhlarına ve yollara taşabilir. Bir kenar çiti ya da ayraç, yayılmayı kontrol altında tutar.
Bahçe kenarlarının düzenlenmesi için çim ayırıcı ile bahçe düzeni yazımız fikir verebilir.
Kışın dikondra
Dikondra hafif donlara dayanır ve ılıman kıyı bölgelerinde kış boyunca yeşil kalır. Ancak –5 °C'nin altındaki uzun süreli soğuklarda yaprakları kahverengileşebilir ve örtü seyrekleşebilir. Genellikle ilkbaharda yeniden sürgün verir; ama sert kışlarda bazı alanların yeniden ekilmesi gerekebilir. Bu yüzden İç ve Doğu Anadolu gibi kışı sert geçen bölgelerde örtü yerine soğuğa dayanıklı çim türleri tercih edilmelidir.
Kışın dikondra alanına, özellikle don ve kırağı varken basmamak ve üzerinde yaprak bırakmamak gerekir; ıslak yaprak tabakası altındaki bitkiler çürüyebilir.
Dikondra ile çimi birlikte kullanmak
Birçok bahçede en iyi çözüm, iki bitkiyi birlikte kullanmaktır. Çocukların oynadığı, sık yürünen geniş alanlar çimle, ağaç altları, gölgeli köşeler ve basamak taşlarının arası ise bu yer örtücüyle kaplanabilir. Böylece biçme makinesinin girmekte zorlandığı yerler biçim derdinden kurtulur, çok basılan yerler de dayanıklı bir çimle korunmuş olur. İki alan arasına bir kenar ayracı koymak, bitkilerin birbirinin alanına taşmasını engeller ve bahçeye düzenli bir görünüm kazandırır.
Sık görülen sorunlar
- Seyrek örtü: Genç dönemde yabani otlar, yetersiz su ya da fazla basılma.
- Sararma: Aşırı sulama ve kötü drenaj ya da besin eksikliği.
- Kahverengi lekeler: Sert don, kuraklık ya da yoğun basılma.
- Salyangoz zararı: Nemli ve gölgeli alanlarda yapraklarda delikler. Doğal önlemler için salyangoz ve sümüklü böcek yazımıza bakabilirsiniz.
Dikondra, biçim derdi olmadan yemyeşil bir bahçe isteyenler için güzel bir seçenektir; yeter ki doğru yere ekilsin. Az basılan, yarı gölgeli ve kışı ılık geçen bir köşeniz varsa, gelecek ilkbaharda dikondraya bir şans verin.
Bu Yazıyla İlgili Ürünler
HasTürk Mağaza'da
Sık Sorulan Sorular
Dikondra nedir?
Dikondra, küçük yuvarlak yapraklarıyla toprağı sık bir halı gibi örten, yerde sürünerek yayılan çok yıllık bir yer örtücü bitkidir. Biçim gerektirmez ve yarı gölgeye toleranslıdır.
Dikondra ne zaman ekilir?
Tohumu çimlenmek için 15 °C'nin üzerinde toprak sıcaklığı ister. En uygun zamanlar nisan–mayıs ve ılıman bölgelerde eylül ayıdır. Kasım ekimi için genellikle geçtir.
Dikondra çimin yerini tutar mı?
Az basılan, görsel amaçlı ve yarı gölgeli alanlarda çimin yerini tutabilir. Ancak çocukların ve köpeklerin sürekli koştuğu alanlarda ve kışı sert geçen bölgelerde çim daha uygundur.
Dikondra biçilir mi?
Genellikle biçilmez; güneşte doğal olarak 3–5 cm boyda kalır. Gölgede uzarsa makinenin en yüksek ayarıyla yılda bir iki kez hafifçe düzeltilebilir.









Yorumlar 0
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.