İçeriğe geç
Ana Sayfa › Gübreleme › Elma Ağacı Gübreleme: Mevsim Mevsim Doğru Besleme Takvimi
Gübreleme

Elma Ağacı Gübreleme: Mevsim Mevsim Doğru Besleme Takvimi

Elma ağacı, kaliteli ve düzenli ürün verebilmek için mevsime göre farklı besinlere ihtiyaç duyar. Sonbahardan yaza kadar elma ağacının besleme takvimini ve sık yapılan hataları anlatıyoruz.

AÇ
· 4 dk okuma
Yosunlu dalda olgunlaşmış elmalar

Fotoğraf: Dennis Bratland · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Kısaca

Elma ağacı gübreleme; hasat sonrası sonbaharda olgun organik gübre ve fosfor-potasyum desteği, ilkbaharda çiçeklenme öncesi ölçülü azot, meyve tutumundan sonra dengeli besleme ve yaz başında kalsiyum desteği şeklinde planlanır. Yaz sonunda azot verilmez. En doğru miktar toprak ve yaprak analiziyle belirlenir.

Elma, bahçelerimizin en sevilen meyve ağaçlarından biridir. Ancak her yıl düzenli, iri ve lezzetli elma toplamak, yalnızca budama ve hastalık mücadelesine değil, doğru beslemeye de bağlıdır. Elma ağacı gübreleme konusunda en sık yapılan hata, ağaca yılda bir kez, rastgele bir zamanda ve çoğunlukla yalnızca azotlu gübre vermektir. Oysa elma ağacının besin ihtiyacı mevsime göre değişir: Sonbaharda kök ve depo besinleri, ilkbaharda sürgün ve çiçek, yazın meyve gelişimi ve kalitesi ön plandadır. Bu yazıda elma ağacının besleme takvimini, besin elementlerinin görevlerini ve sık yapılan hataları anlatıyoruz.

Elma ağacı hangi besinlere ihtiyaç duyar?

BesinGöreviEksikliğindeFazlalığında
Azot (N)Sürgün ve yaprak gelişimiSoluk yapraklar, kısa sürgün, küçük meyveAşırı sürgün, az çiçek, renksiz ve yumuşak meyve, hastalığa yatkınlık
Fosfor (P)Kök gelişimi, çiçek gözü oluşumuZayıf kök, az çiçekÇinko ve demir alımını zorlaştırabilir
Potasyum (K)Meyve iriliği, rengi, tadı, kışa dayanıklılıkYaprak kenarlarında yanıklık, küçük ve renksiz meyveKalsiyum ve magnezyum alımını azaltabilir
Kalsiyum (Ca)Meyve sertliği, depolama ömrüAcı benek, meyvede çabuk bozulma—
Magnezyum (Mg)Yaprak yeşilliğiYaşlı yapraklarda damar arası sararma—
Bor, çinkoÇiçeklenme, meyve tutumu, sürgün gelişimiMeyve tutumunda azalma, küçük yaprak (rozet)—

Gübre etiketlerindeki oranların anlamı için NPK nedir, gübre etiketi nasıl okunur yazımıza göz atabilirsiniz.

Elma ağacı gübreleme takvimi

1. Sonbahar (hasattan sonra, yaprak dökümünden önce ve sonra): Elma ağacı gübreleme yılının başlangıcı aslında sonbahardır. Hasattan sonra ağaç, gelecek yılın çiçek gözlerini besleyecek depoları doldurmaya devam eder. Bu dönemde iyi olgunlaşmış organik gübre, taç izdüşümü boyunca toprağa karıştırılır. Fosfor ve potasyum desteği de genellikle bu dönemde verilir. Ayrıntılı bir rehber için meyve ağaçlarında sonbahar gübrelemesi yazımıza bakabilirsiniz.

2. Kış sonu – ilkbahar başı (gözler kabarmadan önce): Yıllık azot ihtiyacının önemli bir bölümü bu dönemde, çiçeklenmeden 2–4 hafta önce verilir. Bu, çiçeklenme ve ilk sürgün gelişimi için gereken azotu sağlar.

3. Meyve tutumundan sonra (mayıs–haziran): Azotun kalan kısmı ve gerekirse potasyum, meyve tutumu gerçekleştikten sonra verilir. Bu dönemde düzenli sulama çok önemlidir; besinler ancak nemli toprakta köklere ulaşır.

4. Yaz başı (meyve büyüme dönemi): Acı benek sorunu yaşanan bahçelerde meyveler fındık büyüklüğünden itibaren yapraktan kalsiyum uygulamaları yapılabilir.

5. Yaz sonu: Bu dönemde azotlu gübre verilmez. Geç verilen azot, ağacın sürgün büyütmeye devam etmesine, odunlaşmanın gecikmesine ve kış donlarına karşı hassaslaşmasına yol açar.

Genç ve yetişkin ağaç

Genç ağaçlar (ilk 3–4 yıl): Amaç güçlü bir kök ve iskelet oluşturmaktır. Dikimden sonraki ilk yıl, dikim çukuruna karıştırılan olgun organik gübre genellikle yeterlidir. Sonraki yıllarda ilkbaharda az miktarda dengeli besleme yapılır. Genç ağaçları aşırı azotla zorlamak, meyveye yatmayı geciktirir.

Yetişkin ağaçlar: Besin ihtiyacı, ağacın büyüklüğüne, verimine, toprağa ve anaca göre değişir. Kuvvetli anaç üzerindeki büyük bir ağaç ile bodur anaç üzerindeki küçük bir ağacın ihtiyacı çok farklıdır. Bu yüzden hazır tablolar yerine, toprak analizi ve gerekirse yaprak analizi ile belirlenen miktarlar en doğru sonucu verir.

Organik gübre olarak, yetişkin bir ağaca her sonbahar taç izdüşümü boyunca birkaç kova iyi olgunlaşmış gübre ya da kompost vermek, toprağın organik maddesini ve besin dengesini korur.

Toprak ve yaprak analizi neden önemli?

Elma ağacının gerçek ihtiyacını tahminle bulmak zordur. Aynı bölgedeki iki bahçenin toprağı bile birbirinden çok farklı olabilir. Birkaç yılda bir yapılan toprak analizi; toprağın pH'sını, organik maddesini ve fosfor, potasyum gibi besinlerin miktarını gösterir. Yaz ortasında yapılan yaprak analizi ise ağacın bu besinleri gerçekten alıp alamadığını ortaya koyar. Özellikle verimin düştüğü, yaprakların renk değiştirdiği ya da meyve kalitesinin bozulduğu bahçelerde analiz, yanlış gübreye para harcamaktan kurtarır. Analiz için il tarım müdürlüklerine ya da yetkili toprak laboratuvarlarına başvurabilirsiniz.

Gübre nereye verilir?

Ağacın besin alan ince kökleri gövdenin dibinde değil, taç izdüşümü çevresinde yoğunlaşır. Bu yüzden gübre gövdenin dibine yığılmaz; gövdeden 30–50 cm uzaktan başlayarak taç izdüşümünün biraz dışına kadar uzanan bir halka boyunca serilir ve toprağın üst 10–15 cm'sine hafifçe karıştırılır. Ardından sulama yapılır. Gübrenin gövdeye değmesi kabukta yanıklara yol açabilir.

Acı benek ve kalsiyum

Acı benek, elmanın kabuğunun altında küçük, kahverengi ve çökük lekelerle kendini gösteren, depoda daha da belirginleşen bir sorundur. Nedeni meyvede kalsiyum yetersizliğidir; ancak topraktaki kalsiyum çoğu zaman yeterlidir. Sorun, kalsiyumun meyveye taşınamamasıdır. Aşırı azot ve potasyum, düzensiz sulama, çok iri meyveler ve aşırı sert budama acı beneği artırır.

Çözüm; dengeli besleme, düzenli sulama, ılımlı budama ve gerektiğinde meyve büyüme döneminde yapraktan kalsiyum uygulamasıdır.

Sık yapılan hatalar

  • Yalnızca azot vermek: Bol yeşillik, az ve kalitesiz meyve.
  • Yaz sonunda gübrelemek: Kışa hazırlıksız giren sürgünler.
  • Gübreyi gövdenin dibine yığmak: Kabuk yanıkları ve verimsiz uygulama.
  • Kuru toprağa gübre vermek: Kök yanıkları. Belirtileri ve kurtarma yolları için gübre yakması yazımıza göz atabilirsiniz.
  • Toprağın pH'sını göz ardı etmek: Çok kireçli topraklarda demir ve çinko eksikliği görülür. Sararan genç yapraklar için bitkilerde demir eksikliği yazımız yol gösterir.

İlkbaharda çiçeklenme öncesi ve meyve tutumu döneminde sıvı organik besinler, ağacın bu kritik dönemi daha az stresle geçirmesine yardımcı olur.

Gübreleme tek başına yeterli değildir; hastalıklar da verimi doğrudan etkiler. Elmada sık görülen hastalıklar için elma ağacı hastalıkları, meyve vermeme sorununun diğer nedenleri için ise meyve ağacı neden meyve vermez yazılarımıza bakabilirsiniz.

Elma ağacı gübreleme, yıl boyunca birkaç doğru adımdan oluşur: sonbaharda organik madde ve depo besinleri, ilkbaharda ölçülü azot, yazın kalsiyum ve düzenli su. Bu takvime uyduğunuzda ağacınız her yıl daha düzenli ve daha kaliteli ürün verir.

Bu Yazıyla İlgili Ürünler

HasTürk Mağaza'da

Mağazaya Git
Sebze Yatağı Kemer Tipi Bitki Destek Ünitesi - İki Yatak Arası TünelSebze Yatağı Kemer Tipi Bitki Destek Ünitesi - İki Yatak Arası Tünel5.690 TL
HG Premium Sebze Yetiştirme ToprağıHG Premium Sebze Yetiştirme Toprağı249 TL
HG Fidan ToprağıHG Fidan Toprağı299 TL
Hastürk Katı Solucan Gübresi 20 KgHastürk Katı Solucan Gübresi 20 Kg1.475 TL

Sık Sorulan Sorular

Elma ağacı ne zaman gübrelenir?

Hasattan sonra sonbaharda olgun organik gübre ve fosfor-potasyum desteği, kış sonu ile ilkbahar başında çiçeklenme öncesi azot, meyve tutumundan sonra dengeli besleme yapılır. Yaz sonunda azot verilmez.

Elma ağacına hangi gübre verilir?

Sonbaharda iyi olgunlaşmış organik gübre ve fosfor-potasyum, ilkbaharda ölçülü azot, meyve büyüme döneminde ise gerektiğinde kalsiyum verilir. Kesin miktarlar toprak ve yaprak analizine göre belirlenmelidir.

Elmada acı benek neden olur?

Meyvede kalsiyum yetersizliğinden olur; ancak çoğu zaman sorun topraktaki eksiklik değil, kalsiyumun meyveye taşınamamasıdır. Aşırı azot ve potasyum, düzensiz sulama ve sert budama acı beneği artırır.

Gübre ağacın neresine verilir?

Gövdenin dibine değil, gövdeden 30–50 cm uzaktan başlayıp taç izdüşümünün biraz dışına kadar uzanan halka boyunca serilir, toprağa hafifçe karıştırılır ve ardından sulanır.

AÇ
HasTürk Gübre Ekibi

Sorunuz varsa yorumlara yazın ya da topluluğa sorun.

Yazar hakkında bilgi edinin

Yorumlar 0

Yorum yapmak için üye girişi gerekir. İlk yorumlarınız kısa bir kontrolden sonra yayınlanır.Giriş Yap / Üye Ol

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.

Benzer Yazılar

Tümü