Çin Lahanası Yetiştirme: Serin Havanın Hızlı ve Gevrek Lahanası
Uzun, açık yeşil ve gevrek yapraklarıyla Çin lahanası, sonbaharın serin günlerinde hızla baş bağlayan bir sebzedir. Doğru zamanda ekildiğinde tohuma kalkmadan iri ve sıkı başlar verir.

Fotoğraf: Krzysztof Ziarnek, Kenraiz · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Çin lahanası yetiştirme için en uygun dönem yaz sonu ve sonbahardır; tohumlar temmuz sonu–eylül arasında viyolde ya da doğrudan toprağa ekilir. Fideler 30–40 cm arayla dikilir ve toprak sürekli nemli tutulur. Serin havada 8–10 haftada sıkı baş bağlar. İlkbaharda geç ekim ve uzayan günler bitkiyi tohuma kaldırır.
Çin lahanası yetiştirme, sonbahar bahçesine hızlı ve verimli bir ürün eklemenin en kolay yollarından biridir. Uzun, silindir biçimli başları, ince ve gevrek yaprakları ve hafif tatlı tadıyla Çin lahanası; salatalarda, sotelerde, çorbalarda ve kimçi gibi turşularda kullanılan çok yönlü bir sebzedir. Beyaz lahanaya göre çok daha hızlı büyür ve daha az yer kaplar. Ancak bir konuda çok hassastır: sıcak havada ve uzun günlerde baş bağlamak yerine tohuma kalkar. Bu yüzden doğru ekim zamanı, başarının anahtarıdır. Bu yazıda Çin lahanasının ekim zamanından hasadına, bakımından sık karşılaşılan sorunlara kadar bilmeniz gerekenleri anlatıyoruz.
Çin lahanasını tanıyalım
Çin lahanası (Brassica rapa subsp. pekinensis), lahana ve brokoli ile aynı aileden olsa da aslında şalgamın yakın akrabasıdır. İki temel tipi vardır:
- Napa tipi: Kısa, tıknaz ve sıkı başlar yapar.
- Uzun tip (Michihli): Uzun, silindir biçimli, daha ince başlar yapar.
Baş bağlamayan, kaşık biçimli yapraklı bok choy (pak choi) ise aynı türün başka bir formudur ve benzer şekilde yetiştirilir.
Çin lahanası yetiştirme takvimi
| Bölge | Ekim | Dikim | Hasat |
|---|---|---|---|
| İç Anadolu | Temmuz sonu–ağustos başı | Ağustos | Ekim |
| Marmara, Karadeniz | Ağustos | Ağustos sonu–eylül | Ekim–kasım |
| Ege, Akdeniz | Ağustos sonu–eylül | Eylül–ekim | Kasım–aralık |
Kasım ayında, yaz sonunda ekilmiş Çin lahanaları hasat olgunluğuna gelir. Ilıman sahil bölgelerinde ise ekim ayında dikilen fideler kasım ve aralıkta hasat edilir. Kış boyunca yetiştirilebilecek diğer sebzeler için kışlık sebzeler listesi yazımıza bakabilirsiniz.
İlkbahar ekimi de mümkündür; ancak uzayan günler ve artan sıcaklık nedeniyle tohuma kalkma riski çok yüksektir. İlkbaharda tohuma kalkmaya dayanıklı çeşitler seçilmeli ve ekim olabildiğince erken yapılmalıdır.
Toprak hazırlığı
Çin lahanası hızlı büyüdüğü için besince zengin, organik maddesi yüksek ve nemi iyi tutan toprakları sever. İdeal pH 6,0–7,5'tir.
- Dikimden önce metrekareye 3–4 kg olgun kompost ya da solucan gübresi karıştırın.
- Toprağı 20–25 cm derinliğe kadar gevşetin.
- Aynı yere arka arkaya lahanagil (lahana, brokoli, karnabahar, turp, şalgam) yetiştirmeyin.
Ekim ve dikim
Çin lahanası kök bozulmasına hassastır; şaşırtma sırasında kökleri zedelenen fideler strese girip tohuma kalkabilir. Bu yüzden iki yöntem öne çıkar:
Viyolde fide: Tohumları viyolün her gözüne 1–2 tane, 1 cm derinliğe ekin. Fideler 4–5 yapraklı olunca, kök topunu bozmadan dikin.
Doğrudan ekim: Tohumları bahçeye 30–40 cm arayla, her noktaya 2–3 tohum olacak şekilde ekin; çimlendikten sonra en güçlüsünü bırakın.
Aralık: Bitkiler arasında 30–40 cm, sıralar arasında 40–50 cm bırakın. Sebzelerin dikim aralıkları için sebze ekim aralıkları yazımıza göz atabilirsiniz.
Sulama ve besleme
Çin lahanasının gevrek ve sulu yaprakları düzenli suya bağlıdır.
- Toprak sürekli hafif nemli tutulmalıdır. Kuraklık, tohuma kalkmayı tetikleyen en önemli streslerden biridir.
- Düzensiz sulama, başın içinde kahverengileşmeye ve yaprak uçlarında yanıklara yol açabilir.
- Malç, toprağın nemini korur ve sıcaklık dalgalanmalarını azaltır.
- Dikimden 3–4 hafta sonra, baş bağlamaya başlarken organik bir besinle destek verin.
Tohuma kalkma neden olur?
Çin lahanası yetiştirme sürecinde en sık karşılaşılan sorun, bitkinin baş bağlamadan çiçek sapı çıkarmasıdır. Nedenleri:
- Uzun günler: İlkbahar ve yaz başında günlerin uzaması.
- Soğuk şoku: Fide döneminde uzun süre 10 °C'nin altında kalma, ardından ısınan hava.
- Kuraklık ve sıcak: Su stresi ve 25 °C'nin üzerindeki sıcaklıklar.
- Kök stresi: Şaşırtmada kökleri zedelenen ya da küçük viyolde fazla bekletilen fideler.
Çözüm; yaz sonu ve sonbahar ekimi, köke zarar vermeden dikim, düzenli sulama ve gerektiğinde tohuma kalkmaya dayanıklı çeşit seçimidir.
Zararlılar ve hastalıklar
Çin lahanası, lahanagillerin bütün zararlılarını paylaşır ve yumuşak yaprakları nedeniyle onlara daha da çekici gelir:
- Pire böceği: Genç yapraklarda küçük delikler açar.
- Lahana kelebeği tırtılları: Yaprakları delik deşik eder.
- Yaprak biti: Yaprak katlarında kümelenir.
- Salyangoz ve sümüklü böcek: Nemli sonbahar gecelerinde yapraklara büyük zarar verir.
İnce bir örtü tülü, böceklere karşı en etkili ve ilaçsız korumadır. Salyangozlara karşı doğal yöntemler için salyangoz ve sümüklü böcek yazımıza, lahanagillerin hastalıkları için ise lahana hastalıkları yazımıza göz atabilirsiniz.
Mutfakta Çin lahanası
Çin lahanasının ince ve gevrek yaprakları, beyaz lahanaya göre çok daha kısa sürede pişer ve çiğ olarak da kolayca tüketilir. Dış yapraklar sotelerde ve çorbalarda, içteki açık renkli ve tatlı yapraklar ise salatalarda değerlendirilebilir. Kimçi gibi fermente turşular için en çok tercih edilen lahana türüdür; tuzlanıp baharatlanarak birkaç gün içinde mayalanır. Bahçeden kopardığınız taze bir başı birkaç gün içinde kullanmanız, gevrekliğini ve tadını en iyi şekilde korumanızı sağlar. Bir başın tamamını kullanmayacaksanız, dıştan içe doğru yaprak yaprak koparmak, kalan kısmın daha uzun süre taze kalmasına yardımcı olur.
Hasat ve saklama
Çin lahanası, başlar sıkı ve dolgun hissedildiğinde, dikimden yaklaşık 8–10 hafta sonra hasat edilir. Başı toprak seviyesinden keskin bir bıçakla kesin. Hafif donlar başa zarar vermez, hatta tadı biraz tatlandırabilir; ancak sert donlardan önce hasadı tamamlamak gerekir.
Başlar, dış yaprakları temizlenmeden kâğıda ya da delikli bir poşete sarılarak buzdolabının sebzeliğinde 2–4 hafta, serin bir kilerde ise birkaç hafta saklanabilir.
Balkonda Çin lahanası
Çin lahanası, derinliği 25–30 cm olan geniş bir balkon yatağında da yetişebilir. Her bitki için yaklaşık 30 × 30 cm alan ayırın, besince zengin bir sebze toprağı kullanın ve toprağın kurumamasına özen gösterin. Baş bağlamayan bok choy ise daha küçük saksılarda bile başarıyla yetişir ve birkaç haftada hasat edilir.
Balkonda kış sebzesi yetiştirmenin diğer ipuçları için balkonda kışlık sebze yetiştirme yazımıza bakabilirsiniz.
Çin lahanası yetiştirme, doğru zamanlamayla en hızlı sonuç veren sonbahar işlerinden biridir. Yaz sonunda ekin, kökleri koruyarak dikin, toprağı nemli tutun; sonbaharın serin günlerinde iri ve gevrek başları toplamaya hazır olun.
Bu Yazıyla İlgili Ürünler
HasTürk Mağaza'da
Sık Sorulan Sorular
Çin lahanası ne zaman ekilir?
En uygun dönem yaz sonu ve sonbahardır; bölgeye göre temmuz sonu ile eylül arasında ekilir. İlkbahar ekimi mümkündür ama uzayan günler nedeniyle tohuma kalkma riski yüksektir.
Çin lahanası neden tohuma kalkar?
Uzun günler, fide döneminde soğuk şoku, kuraklık, yüksek sıcaklık ve şaşırtmada köklerin zedelenmesi Çin lahanasını baş bağlamadan çiçeğe kaldırır.
Çin lahanası kaç günde hasat edilir?
Dikimden yaklaşık 8–10 hafta sonra, başlar sıkı ve dolgun hissedildiğinde hasat edilir.
Çin lahanası saksıda yetişir mi?
Derinliği 25–30 cm olan geniş bir yatakta ya da saksıda, her bitkiye yaklaşık 30 × 30 cm alan ayrılarak yetiştirilebilir. Baş bağlamayan bok choy daha küçük saksılarda da yetişir.










Yorumlar 0
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.