Yeşil Soğan Yetiştirme: Saksıda ve Bahçede Sürekli Taze Hasat
Taze soğan, kışın bile balkonda ve mutfak penceresinde yetiştirilebilen en kolay sebzelerden biridir. Doğru yöntemle aynı bitkiden haftalarca yeşil yaprak kesebilirsiniz.

Fotoğraf: Salicyna · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Yeşil soğan yetiştirme için arpacık soğanlar 2–3 cm derinliğe ve 5–10 cm arayla, tohumlar ise 1 cm derinliğe sık olarak ekilir. Arpacıkla 3–4 haftada, tohumla 8–10 haftada hasat başlar. Yapraklar dipten 3–4 cm bırakılarak kesilirse bitki yeniden sürer. Saksıda, balkonda ve mutfak penceresinde kış boyunca yetiştirilebilir.
Yeşil soğan yetiştirme, sebze yetiştirmeye yeni başlayanlar için en kolay ve en hızlı sonuç veren işlerden biridir. Salatalardan çorbalara, gözlemelerden mezelere kadar mutfağın vazgeçilmezi olan taze soğan, birkaç arpacık soğan ve bir saksıyla bütün kış boyunca balkonunuzda ya da pencerenizin önünde yetiştirilebilir. Üstelik doğru kesildiğinde aynı bitki defalarca yeniden sürer; yani bir kez dikip haftalarca hasat edebilirsiniz. Bu yazıda yeşil soğanı arpacıktan, tohumdan ve hatta marketten aldığınız soğanın kökünden nasıl yetiştireceğinizi, saksıda ve bahçede bakımını ve sürekli hasat için doğru kesim yöntemini anlatıyoruz.
Yeşil soğan nedir?
Yeşil soğan ya da taze soğan, kuru soğan baş bağlamadan önce, yaprakları ve beyaz sapları için hasat edilen soğandır. Kuru soğan, pırasa ve sarımsakla aynı aileden olan Allium cinsine aittir. Bazı çeşitler hiç baş bağlamadan sürekli yaprak vermek için geliştirilmiştir; bunlar yeşil soğan yetiştirmek için en uygun olanlardır. Ancak sıradan kuru soğanlar da erken hasat edildiğinde taze soğan olarak kullanılabilir.
Frenk soğanı ise yeşil soğanla karıştırılsa da ayrı bir türdür; daha ince, içi boş yapraklı ve çok yıllık bir bitkidir.
Yeşil soğan yetiştirme yöntemleri
Arpacık soğanla: En hızlı ve en kolay yöntemdir. Arpacıklar 2–3 cm derinliğe, sivri uçları yukarıda kalacak şekilde, aralarında 5–10 cm mesafe bırakılarak dikilir. Uygun sıcaklıkta birkaç gün içinde yeşil yapraklar çıkar ve 3–4 hafta içinde ilk hasat yapılabilir. Arpacık dikiminin pratik yolları için soğan ekme aleti yazımıza göz atabilirsiniz.
Tohumla: Tohumlar 1 cm derinliğe, sıra üzerine sık bir şekilde ekilir. Tohumla yetiştirme daha yavaştır; ilk hasat genellikle 8–10 hafta sürer. Ancak çok sayıda bitki elde etmenin en ekonomik yoludur. Tohumlar 10–25 °C arasında iyi çimlenir.
Kökten yeniden sürdürme: Marketten aldığınız taze soğanların köklü beyaz kısımlarını, köklerin üzerinde 3–5 cm sap kalacak şekilde kesip bir bardak suya ya da toprağa koyduğunuzda, birkaç gün içinde yeni yapraklar çıkar. Suda yetiştirilen soğanlar birkaç hasat verir; toprağa dikilenler ise çok daha uzun süre üretmeye devam eder.
Ne zaman ekilir?
Yeşil soğan serin havayı sever ve hafif donlara dayanır. Bu yüzden yılın büyük bölümünde ekilebilir. Bahçede en uygun dönemler sonbahar (eylül–kasım) ve ilkbahardır (şubat–nisan). Ilıman bölgelerde kasımda dikilen arpacıklar kış boyunca yavaş yavaş gelişir ve kış ortasında taze soğan verir. Soğuk bölgelerde ise kışın balkonda ya da pencere önünde saksıda yetiştirmek daha pratiktir. Kış boyunca ekilebilecek diğer sebzeler için kışlık sebzeler listesi yazımıza bakabilirsiniz.
Saksıda yeşil soğan
Yeşil soğan, saksıda yetiştirmeye en uygun sebzelerden biridir. Kökleri sığ olduğu için 15–20 cm derinliğindeki bir saksı ya da balkon çiçekliği yeterlidir. 5 litrelik bir saksıya 10–15 arpacık sığar.
Saksıyı organik maddece zengin, süzek bir sebze toprağıyla doldurun ve arpacıkları sık dikin. Saksıyı günde en az 4–6 saat ışık alan bir pencere önüne ya da balkona koyun. Kışın ılık bir mutfak penceresi, taze soğan için ideal bir yerdir; az ışıkta yapraklar ince ve soluk olur ama yine de kullanılabilir.
Balkonda kış sebzesi yetiştirmenin diğer ipuçları için balkonda kışlık sebze yetiştirme yazımıza göz atabilirsiniz.
Sulama ve besleme
Toprağı sürekli hafif nemli tutun; ama su içinde bırakmayın. Soğanlar fazla suya karşı hassastır; sürekli ıslak toprakta soğanlar çürüyebilir. Kışın sulama aralığını açın.
Yeşil soğan, yaprak için yetiştirildiği için azota ihtiyaç duyar. Her birkaç hasattan sonra, seyreltilmiş bir sıvı organik besin vermek yaprakların koyu yeşil ve gür kalmasını sağlar. Soğanın beslenme ihtiyaçları hakkında daha fazla bilgi için soğan gübreleme yazımıza bakabilirsiniz.
Sürekli hasat için doğru kesim
Yeşil soğanı sürekli hasat etmenin sırrı, bitkiyi kökünden sökmek yerine yapraklarını kesmektir. Yapraklar 15–20 cm boya ulaştığında, toprağın 3–4 cm üzerinden temiz bir makasla kesin. Kökler ve dipteki beyaz kısım toprakta kaldığı sürece bitki 1–2 hafta içinde yeniden yaprak verir. Bu şekilde aynı bitkiden 3–4, bazen daha fazla hasat alınabilir.
Hasadı bir seferde tüm saksıdan yapmak yerine, her gün bir köşeden kesmek, sürekli taze soğan bulunmasını sağlar. Birkaç hasattan sonra yapraklar inceliyorsa, bitkileri söküp yerine yeni arpacıklar dikmenin zamanı gelmiştir.
Bahçede yeşil soğan
Bahçesi olanlar için yeşil soğan, sebze tarhlarının kenarlarını ve boş kalan küçük alanları değerlendirmenin en kolay yoludur. Arpacıkları sıra hâlinde, aralarında 5–10 cm bırakarak dikin ve sıralar arasında 20–25 cm mesafe bırakın. Sonbaharda dikilen arpacıklar kış boyunca yavaş gelişir ve ilk ilkbahar günlerinde bahçenin ilk taze ürününü verir. Ekimleri 2–3 hafta arayla birkaç kez tekrarlamak, hasadı aylara yayar. Soğanlar, havuç gibi kök sebzelerin sıraları arasına da dikilebilir; güçlü kokuları havuç sineğinin konukçusunu bulmasını zorlaştırabilir. Bu tür bitki komşulukları için arkadaş bitkiler yazımıza göz atabilirsiniz. Bahçede yetiştirilen soğanlar, saksıdakilere göre daha kalın ve güçlü yapraklar verir; ancak kesme hasadının kuralları aynıdır.
Sık karşılaşılan sorunlar
Yapraklar sararıyorsa genellikle aşırı sulama ya da besin eksikliği söz konusudur. Yaprakların ince ve soluk olması yetersiz ışığa, uçlarının kuruması ise kuru havaya ya da düzensiz sulamaya işaret eder. Bahçede yetiştirilen soğanlarda soğan sineği ve mildiyö görülebilir; ekim nöbeti ve havadar dikim bu sorunları azaltır. Soğanda görülen hastalıklar için soğan hastalıkları yazımız yol gösterir.
Bahar geldiğinde ilkbaharda dikilen arpacıklar bazen çiçek sapı verir. Çiçek sapları sertleştiği için yaprakları kesmeye devam etmek ya da bu bitkileri kuru soğan için bırakmak gerekir.
Yeşil soğan yetiştirme, mutfağınıza bütün kış taze bir lezzet katmanın en kolay yoludur. Bir saksı, bir avuç arpacık ve aydınlık bir pencere; birkaç hafta sonra yemeklerinize kendi yetiştirdiğiniz taze soğanı doğrayacaksınız.
Bu Yazıyla İlgili Ürünler
HasTürk Mağaza'da
Sık Sorulan Sorular
Yeşil soğan kaç günde yetişir?
Arpacık soğanla dikimden 3–4 hafta sonra, tohumla ise 8–10 hafta sonra ilk hasat yapılabilir. Kökten yeniden sürdürülen soğanlar birkaç gün içinde yeni yaprak verir.
Yeşil soğan saksıda yetişir mi?
Yetişir. Kökleri sığ olduğu için 15–20 cm derinliğindeki bir saksı yeterlidir. Saksı günde en az 4–6 saat ışık alan bir pencere önüne ya da balkona konmalıdır.
Yeşil soğan kesilince yeniden çıkar mı?
Çıkar. Yapraklar toprağın 3–4 cm üzerinden kesildiğinde kökler ve dipteki beyaz kısım toprakta kalır ve bitki 1–2 hafta içinde yeniden yaprak verir. Aynı bitkiden 3–4 kez hasat alınabilir.
Yeşil soğan ne zaman ekilir?
Yeşil soğan serin havayı sever; bahçede sonbaharda ve ilkbaharda ekilir. Saksıda ise kış dahil yılın büyük bölümünde aydınlık bir pencere önünde yetiştirilebilir.









Yorumlar 0
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.